Een rondje Almere Buiten (25 september 2006).

Iedere keer als ik naar de sportvelden van sc Buitenboys fietste, verbaasde ik me er weer over hoe het sierwater in Almere Buiten erbij lag. Eind juli is er een behoorlijke vissterfte geweest (zie artikel), het stonk er verschrikkelijk en overal lag dode vis, het ingrijpen van de brandweer kwam helaas te laat. Later zag je geen dode vis meer, maar vissen was er door de overdadige plantengroei gewoon onmogelijk. Op sommige stukken leek het net een grasveld.

Het gaat hier om een gesloten sierwatersysteem met een lengte van enkele kilometers. Ik heb Henk gevraagd om met mij eens een rondje Almere Buiten te maken, en dat hebben we inmiddels gedaan.

Ik heb een viertal meetpunten genomen (zie plattegrond boven) waar we de boel bekeken hebben, en waar Henk enkele metingen heeft uitgevoerd. Het ging mij ook niet zozeer om de waardes, maar ik was meer benieuwd hoeveel werk zo'n meting nou eigenlijk is. En eerlijk gezegd viel dat me reuze mee.  Hieronder volgt een (foto)verslag van onze rondgang, en nog wat info over waterplanten, meetwaardes en meetapparatuur.

__________________________________________________________________________________________________________

Meetpunt 1: Madeliefjesstraat / Lupine straat, de Lupinebrug.

We zijn begonnen op een gedeelte waar eerder al een mailtje over was binnengekomen van een buurtbewoner. Er zou hier gebaggerd zijn. Er was over een lengte van zo'n 100 meter de rietkraag verwijdert, en er waren geen waterplanten te zien. Het water was er echter wel zwart, en er dreef een soort olielaag op. Het zag er niet echt fris uit. Diepte was 80 cm, doorzicht slechts 35 centimeter. Of er nou gebaggerd was is ons niet duidelijk geworden.

_____________________________________________________________________________________________

Meetpunt 2: Kalenderweg / Moskoustraat, de Kalenderbrug.

Vervolgens zijn we doorgereden naar de Kalenderbrug, op de kruising Kalenderweg / Moskoustraat. Hier zag het water er minder zwart uit, hier had het meer een beetje een modderkleur. Je had er weliswaar zicht tot op de bodem, maar meer ook niet. Het was hier overigens 70 centimeter diep. Vissen is er onmogelijk, het water is volledig dichtgegroeid. Wat opviel was, dat als je in de bodem wroet, er direct een stinkende zwarte baggerwolk verscheen. 

Meetpunt 3: Jaap Nippad, de Jaap Nipbrug.

Meetpunt 4: Schultepad, de vierde Geuzenbrug.

Ook de laatste foto's geven een bedroevend beeld. Je zal er wonen, ik kan me voorstellen dat de vissterfte hier nou niet echt prettig was voor de bewoners. Stankoverlast, en bovendien een niet al te fraai uitzicht. Wat een mooi viswater kan zijn is niet meer dan een waterplantenrijk met een baggerbodem en geen plek voor hengelaars. Diepte / doorzicht 70 centimeter.

De aangetroffen waterplanten.   De waterplanten die we aantroffen waren uitsluitend draadalg en het "gedoornd hoornblad".    Het gedoornd hoornblad  (Cerathophyllum demersum) Vollediger dan welke andere plant ook is hoornblad aangepast aan het leven onder water. Deze plant bloeit zelfs onder water! Wortels ontbreken. De stengel zweeft los in het water en is al of niet door omlaag groeiende zijstengels in de bodem verankerd. Laat in het jaar vormen zich gedrongen zijstengels met dicht opeen staande bladeren. Deze spruiten zijn de winterknoppen die naar de bodem zinken en daar overwinteren. Ze groeien in betrekkelijk kleine wateren zoals sloten en poelen. Vergeleken met de meeste andere waterplanten is het hoornblad een uitgesproken schaduwplant: directe bestraling door de zon verdraagt het niet.

In overmatig voedselrijke of anderszins gestoorde omstandigheden vermeerdert het hoornblad zich soms explosief. Met een tamelijk geringe hoeveelheid licht groeien deze planten snel en assimileren daarbij veel kooldioxide, dat ze uit het carbonaat in het water halen. Het water wordt daardoor basischer en de calcium- en magnesiumzouten slaan neer op de planten die daardoor met een kalkachtige korst worden bedekt.    In de fijne bladeren wordt ook veel zweefvuil vast gehouden. De zuurstof en de beschutting die het hoornblad biedt komen ten goede aan het broed van vissen en andere waterdieren.    Ook met het opnemen van het voor veel organismen schadelijke ammoniak uit het water is het gunstig voor de waterfauna. Het is dus een ideale plant voor in uw tuinvijvertje.    Maar pas op voor te veel hoornblad, want het zuurstofgehalte 's kan dan nachts kelderen en zit u in de vroege ochtend met dode vis.

Samenvatting van onze rondgang:

Alle sierwateren in Almere Buiten zijn zo goed als onbevisbaar. De diepte varieert tussen de 50 en de 70 cm, en dat lijkt me erg ondiep. Doorzicht is op de meeste meetpunten tot op de bodem. Wateren zijn volledig dichtgegroeid, en niet voor de hengelsport geschikt. Overal vind je een dikke stinkende baggerbodem. Wat wel opviel was de grote hoeveelheid jong visbroed.

______________________________________________________________________________________________

Inmiddels hebben we op 26 februari 2007 een gesprek met de gemeente gehad, waarbij de gemeente heeft aangegeven dat men in Almere Buiten eind 2007 / begin 2008 gaat baggeren in Almere Buiten. Alleen het gedeelte Daniel Stalpaertstraat, Van den Banweg, Walmolenstraat,  Stellingmolenstraat, Jaap Edenpad en Watermolenstraat is een probleemgebied ivm de bodemgesteldheid. Zodra we weer iets hierover te melden hebben leest U dat hier.

Almere Buiten, het baggeren gaat beginnen (sept 2009).

De plannen voor het baggeren in Almere Buiten zijn klaar, binnen niet al te lange tijd begint de aanbesteding, en de verwachting is dan dat men in september 2009 daadwerkelijk gaat starten. Er is gekozen voor 'zuigen', de bagger wordt dan opgezogen en dus niet geschept. Als het zover is zullen we daarvan wel wat beelden verzorgen. Het is de bedoeling dat alle sierwateren in het midden een diepte krijgen van 1.20 meter, en ongeveer 1 meter diepte aan de kanten. Er gaat niet gebaggerd worden in de Oostvaardersbuurt, Eilandenbuurt en Stripheldenbuurt, hier is baggeren niet nodig. De bagger zal afgevoerd worden naar de Vaartplas, alwaar men een natuurgebied gaat creëren. Meer info hierover vind u hier. Tot slot gaat de gemeente ook een aantal natuurvriendelijke oevers aanleggen, onder andere bij de Sportlaan en bij het Meridiaanpark. De tegenover liggende oevers zullen gewoon bevisbaar blijven.