Gemeente wil sierwateren Almere Buiten aanpakken.

Zoals u misschien wel weet heeft de gemeente Almere in 2006 een gespecialiseerd bedrijf opdracht gegeven om onderzoek te doen hoe de sierwateren van Almere Buiten gebaggerd moeten worden. Door de bodemgesteldheid is dit ingewikkelder dan U zou denken. Op deze pagina vind U hierover meer bijzonderheden.

De sierwateren in Almere Buiten zijn van belang voor de opvang en afvoer van regenwater. In de Middeleeuwen waren burgers van dorpen en steden verplicht mee te helpen om dit soort belangrijke ‘waterlopen’ op diepte te houden. Zo hield de mens droge voeten, en konden sloten en rivieren het regenwater opvangen en afvoeren naar bijvoorbeeld de Zuiderzee. Tegenwoordig onderhoudt het Waterschap of de gemeente deze 'waterlopen'. Één van de manieren om de waterdoorloop op peil te houden is baggeren.

Baggeren

Op de bodem van iedere sloot, vijver, kanaal of rivier ligt een laag zwarte bagger, ook wel slib genoemd. Een natuurlijk verschijnsel dat bestaat uit zand, stof, bladeren en dode waterplanten. De sliblaag groeit ongeveer 1 à 2 centimeter per jaar. Op een gegeven moment is de laag zo dik dat het de opvang en afvoer van water belemmert. Bovendien kan de ondiepe sloot gaan stinken en er kan massale vissterfte ontstaan, zoals dit jaar in Almere Buiten is gebeurd (zie artikel over de sierwateren in Almere Buiten op deze site). Oorzaak hiervan zijn, met name bij hoge temperaturen, de vele schimmels en bacteriën, die bij de afbraak van de dode waterplanten veel zuurstof gebruiken. Dán is het tijd om de waterbodem schoon te maken: baggeren.

Hoe gaat dat baggeren?

Baggeren wordt al eeuwenlang gedaan. In stedelijk gebied is het wat lastiger dan in het buitengebied omdat er minder ruimte is voor de benodigde machines, en omdat het slib niet op de oever kan worden neergelegd. Baggeren gebeurt hier op verschillende manieren. De meest voorkomende manier is ‘droog baggeren’. De sloot of vijver wordt leeggepompt, waarna een kraan de sliblaag afgraaft tot op het schone zand daaronder. Soms doet men dit door een vooraf bepaald watergedeelte in te dammen. Je kan bijvoorbeeld in Almere Buiten natuurlijk niet het gehele sierwatersysteem in één keer droog leggen, daarom gaat het stukje voor stukje. Het grote voordeel van dit ‘droog

baggeren’ is dat de graafmachine overal goed bij kan. De graafmachine laadt het slib in een vrachtwagen die het vervolgens afvoert. 

Als een sloot niet drooggelegd kan worden, dan wordt het slib bijvoorbeeld met een bootje (een duwbootje) op een berg geduwd, waarna een kraan het uit het water in een vrachtwagen kan scheppen (zie foto's onder).

De vissen verhuizen.

Voordat een sloot of vijver wordt drooggelegd, moeten de vissen verhuizen. Dat gaat niet vanzelf. Een professionele visser of visvereniging vangt alle vissen en zet ze elders weer uit. Bijzondere plantensoorten worden soms uitgegraven en na het baggeren teruggeplaatst. Het is erg belangrijk dat u in de schone sloot of vijver niet direct weer vis uitzet. Vissen woelen in de schone zandbodem op zoek naar iets eetbaars, maar vinden dat niet. Het water wordt hierdoor troebel. De jonge planten krijgen dan geen licht, en de zuurstof verdwijnt uit het water, waardoor uiteindelijk niet alleen de planten maar ook de vissen dood gaan.

Het verwerken van slib

Al het slib wordt afgevoerd naar een verwerkingsbedrijf. Slib dat niet is vervuild, wordt opnieuw gebruikt in bijvoorbeeld geluidswallen langs snelwegen. Vervuild slib wordt meestal gedroogd en veilig gestort op een speciale stortplaats. Als het vervuilde slib veel zand bevat, wordt het zand van het slib gescheiden. Dit schone zand kan dan weer voor allerlei doelen worden gebruikt, meestal in de wegenbouw. Het overgebleven, vervuilde slib wordt alsnog veilig gestort.

Eventuele overlast
Het baggeren van sloten en vijvers in stedelijk gebied kan overlast veroorzaken. Het baggeren zelf is meestal geen probleem, maar de vrachtwagens die het slib afvoeren, veroorzaken geluidsoverlast en verkeershinder. Baggeren gebeurt in principe binnen de normale werktijden en de vrachtwagens rijden een aantal keer per dag heen en weer. De plaats waar het slib wordt overgeladen in vrachtwagens, is afgezet met een hek en wordt meestal na iedere werkdag schoongemaakt. 

Wat het oplevert

Na het baggeren is de sloot of vijver bij u in de buurt weer helemaal schoon en fris. Het water kan weer voldoende worden opgevangen en worden afgevoerd. Ook de eventuele stank is verdwenen. De sloot ziet er nog wel een beetje kaal uit, want de meeste planten zijn met het slib mee afgegraven. Het waterschap plant soms nieuwe (water)planten maar het duurt even voor deze volgroeid zijn. Ook kan er opnieuw vis uitgezet worden. Dit uitzetten zal dan in samenwerking met de hengelsportvereniging gedaan worden.